صفحه نخست » اخبار و رویدادها » بحران آب و راه های مد یریت بحران

بحران آب و راه های مد یریت بحران

Water-Crisis

آب مایه حیات و عامل و محرک اصلی فعالیتهای کشاورزی به شمار می رود و ۷۰ درصد آب مصرفی جهان به آبیاری اختصاص می یابد بسیاری از کشورها بخصوص کشورهایی که در مناطق خشک و نیمه خشک قرار دارند برای تولید محصولات کشاورزی به آب نیاز دارند و بیش از ۹۰ درصد تولیدات زراعی و باغی کشور ما نیز حاصل کشت آبی است و در واقع آب محور توسعه کشاورزی است منابع آب تجدیدشونده کشور ۱۳۰ میلیارد مترمکعب است و از ۵/۸۹ میلیارد مترمکعب آب استحصال شده در کشور ۸۳ میلیارد آن در بخش کشاورزی مصرف می گردد (۵/۹۳ درصد) و علی رغم محدودیت شدید منابع آب بهره وری و کارآیی استفاده ازاین منابع بسیار پایین است بخش کشاورزی درآینده باید ضمن مصرف آب کمتر تولید بیشتری را عرضه نماید.

جمعیت ایران در سال ۱۳۰۰ کمتر از ۱۰ میلیون نفر بوده که امروز به بیش از ۷۰ میلیون نفر افزایش یافته(۱۳۸۵) و هفدهمین کشور پرجمعیت دنیاست و پیش بینی می گردد در سال ۲۰۵۰ جزو ده کشور پرجمعیت جهان به شماراید.

میزان سرانه آب تجدیدپذیر در سال ۱۳۰۰ حدود ۱۳۰۰۰ مترمکعب بوده که درحال حاضر میزان سرانه آب در کشور به حدود ۱۹۰۰ مترمکعب تقلیل یافته و درآینده به مراتب وضع بدتر خواهد شد.

براساس شاخصهای موجود بین المللی برای سنجش میزان بحران آب در کشورهای مختلف (شاخص فالکن مارک،شاخص سازمان ملل و شاخص مؤسسه بین المللی مدیریت آب)معتبرترین شاخصها می باشند.

  1. براساس شاخص فالکن مارک: که بحران آب را براساس مقدار سرانه منابع آب تجدیذپذیر در کشور تعریف کرده است و میزان سرآنه آب ۱۷۰۰ مترمکعب در سال را به عنوان شاخص کمبود معرفی کرده است.باتوجه که درحال حاضرسرانه آب تجدیدپذیر ایران حدود ۱۹۰۰ مترمکعب می باشد ایران در آستانه تنش آبی قراردارد.
  2. شاخص سازمان ملل:بنیاد کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل میزان درصد برداشت از منابع آب تجدیذپذیر در هرکشور را به عنوان شاخص اندازه گیری بحران آب معرفی کرده است براساس شاخص مذکور هرگاه میزان برداشت آب یک کشور بیشتر از ۴۰ درصد کل منابع آب تجدیدپذیر آن باشد این کشور با بحران شدید آب مواجه می باشد و اگر این مقدار درحد فاصل ۲۰-۴۰ درصد باشد بحران در وضعیت متوسط و چنانچه این شاخص بین ۱۰-۲۰ درصد باشد بحران درحد متعادل و کمتر از ۱۰ درصد بدون بحران تلقی میگردد باتوجه به اینکه در ایران هم اکنون ۶۹ درصد کل آب تجدیدپذیر کشور مورداستفاده قرارمی گیرد ایران در وضعیت بحران شدید آبی قراردارد.
  3. شاخص موسسه بین المللی مدیریت آب:مؤسسه مذکور دو عامل درصد برداشت کنونی نسبت به کل منابع آب سالانه و درصد میزان برداشت آب در آینده نسبت به برداشت آب درحال حاضر را همزمان مورد استفاده قرارمی دهد که براساس این شاخص ایران در وضعیت بحران شدید آبی قرار دارد ایران تا سال ۲۰۲۵ باید بتواند ۱۱۲ درصد به منابع آب قابل استحصال خود بیفزاید که این مقدار باتوجه به منابع و امکانات موجود غیرممکن به نظر می رسد.

استان خراسان رضوی با داشتن ۳/۸ میلیارد مترمکعب منابع آب تجدیدشونده و با جمعیت بیش از ۵/۵ میلیون نفر میزان سرانه آب تجدیدشونده آن حدود ۱۵۰۰ مترمکعب می باشد که ۲۱ درصد کمتر از سرانه آب کشور می باشد بنابرایـن وضعیت در استان خراسان رضوی به مراتب بحرانی تر از سایر نقاط می باشد.